Są takie uniwersa popkultury, które - raz wpuszczone do głównego nurtu - nie chcą go już nigdy opuścić. Tak właśnie stało się ze Stranger Things. Produkcja Netflix z miejsca stała się czymś więcej niż tylko serialem science fiction podszytym nostalgią za latami osiemdziesiątymi. To dziś pełnoprawny świat przedstawiony, który rozrasta się nie tylko na ekranie, ale i na papierze.

Książki sygnowane logotypem Hawkins bardzo często spełniają rolę służebną wobec pierwowzoru - mają dopowiadać, uzupełniać, czasem wręcz łatać fabularne szczeliny między kolejnymi sezonami. W przypadku powieści Za wszelką cenę udaje się jednak coś więcej. To nie tylko narracyjny łącznik między wydarzeniami znanymi z serialu, ale również próba opowiedzenia autonomicznej historii, która - przynajmniej teoretycznie - może funkcjonować poza kontekstem telewizyjnego hitu.

Akcja powieści rozgrywa się po wydarzeniach czwartego sezonu i koncentruje na duecie, który w serialowej strukturze długo pozostawał raczej na drugim planie: Nancy Wheeler oraz Robin Buckley. Po trzęsieniu ziemi wywołanym przez Vecnę bohaterki nie zamierzają uznać sprawy za zakończoną. Choć rzeczywistość domaga się powrotu do szkolnych obowiązków i domknięcia kolejnego etapu edukacji, w tle zaczyna narastać nowe zagrożenie - tajemnicze choroby, niewyjaśnione zgony i dziwne zachowania jednego z absolwentów sugerują, że koszmar wcale się nie skończył.

Autorka, Caitlin Schneiderhan, zna ten świat od podszewki - co nie powinno dziwić, biorąc pod uwagę jej scenopisarskie doświadczenia przy samym serialu. Ta znajomość przekłada się na sprawność narracyjną: historia prowadzona jest dynamicznie, z wyraźnym wyczuciem rytmu i umiejętnie dawkowanym napięciem. Powieść momentami zbliża się wręcz do konwencji klasycznego kryminału, w którym tropy są podrzucane czytelnikowi po to, by za chwilę je podważyć. Niejednokrotnie można odnieść wrażenie, że rozwiązanie zagadki jest już na wyciągnięcie ręki - tylko po to, by kilka stron później okazało się ono mylnym tropem.

Na szczególną uwagę zasługuje relacja głównych bohaterek. Serial nie poświęcał jej dotąd przesadnie dużo miejsca, tymczasem tutaj Nancy i Robin - mimo diametralnie różnych charakterów - tworzą zaskakująco spójny tandem. Ich współpraca staje się jednym z głównych motorów napędowych opowieści, a zarazem okazją do pogłębienia psychologicznego portretu postaci, które dotąd funkcjonowały raczej w cieniu Mike’a, Steve’a czy Jonathana.

Co istotne, powieść świadomie spycha na dalszy plan najbardziej rozpoznawalnych bohaterów serii. Postacie takie jak Will, Hopper czy Nastka pojawiają się jedynie marginalnie lub zostają wspomniane mimochodem. W zamian czytelnik otrzymuje rozbudowę drugiego i trzeciego planu - zabieg, który może okazać się szczególnie wartościowy podczas kolejnego seansu serialu, gdy epizodyczne dotąd twarze zyskują nowe znaczenie.

Dodatkowym atutem jest też to, że książka przedstawia nam historie jak Robin dostała pracę w WSQK - dlaczego tam jest też ta ich tajna baza, którą ujrzeliśmy w 5. sezonie. Nie jest to może nic zmieniającego oblicze finałowej odsłony, ale miły dodatek dla widzów. Co jednak jeśli nie jest się odbiorcą Stranger Things? Początek może wydawać się dziwny, bo jest sporo odniesień do serialu, jednak z czasem one zanikają i każdy śmiało może rozkoszować się tym tytułem.

Caitlin Schneiderhan znowu to zrobiła. Znowu dostarczyła nam fenomenalną książkę z uniwersum Stranger Things, które tak kocham. Aż jestem zły, że to już koniec. Czy będzie kolejna? Trudno mi stwierdzić. Na pewno cieszę się, że powstają takie tytuły, które znacznie pomagają mi rozszerzyć spektrum świata serialu, mimo iż już zakończył się - z niesatysfakcjonującym dla mnie finałem.

Tytuł oryginalny: Stranger Things: One Way or Another
Autor: Caitlin Schneiderhan
Tłumaczenie: Małgorzata i Wojciech Szypułowie
Wydawca: Poradnia K.
Stron : 350
Ocena: 85/100